ARŞİVCİLİK

             Arşiv ansiklopedilerde,

a.       Kurumların, gerçek veya tüzel kişilerin gördükleri hizmetler, yaptıkları haberleşme veya işlemler sonucu meydana gelen (toplanan biriken) ve bir maksatla saklanan dokümantasyon;

b.      Sözkonusu dokümantasyona bakan kurum;

c.       Bunları barındıran yerlerdir. şeklinde tanımlanır.

Arşivci ise:

          Arşivlerin korunmasıyla görevli kişi, arşivci adı ilke olarak ulusal arşivlerde bölgesel arşivlerde yada bunların dışındaki büyük kamu arşivleri depolarında belgeleri toplama koruma ve saklama ile görevli memurlar için kullanılır.

          Ancak arşivcilik ansiklopedideki gibi sadece belgeleri toplayıp saklamak ve düzenlemek değildir. Arşivcinin görevleri:

a.       arşiv malzemesini tespit etmek,

b.      arşivcilik tekniğine göre düzenlemek,

c.       saklanmasına gerek duyulmayan malzemeyi ayıklayıp imha etmek,

d.      arşiv malzemesini korumak,

e.       arşiv malzemesini tasnif etmek, gerekli erişim araçlarını oluşturmak,

f.        arşiv malzemesinden yararlandırma hizmeti vermek,

g.       arşiv dokümanını değerlendirmek,

h.       arşiv malzemesinin oluşum safhasında kontrolünü sağlamaktır.

          Eski belgeleri bir yere toplayıp saklamak ve onları unutmak kimseye bir şey kazandırmaz. Önemli olan o belgeleri araştırmacıların kullanımına açmaktır. Yani arşivcinin görevi geçmişle gelecek arasında bir köprü kurmaktır.

Arşivciliğin Önemi ve Değeri:

          Arşiv malzemesi 3473 sayılı Muhafazasına Lüzum Kalmayan Evrak ve Malzemenin İmha Edilmesine Dair Kanun Hükmündeki Kararname'nin değiştirilerek kabulüne dair kanunda:

          Türk Devlet ve Millet hayatını ilgilendiren ve en son işlem tarihi üzerinden otuz yıl geçmiş veya üzerinden onbeş yıl geçtikten sonra kesin sonuca bağlanmış olup, kurum ve kuruluşların işlemleri sonucunda teşekkül eden ve onlar tarafından muhafazası gereken, Türk Milletinin geleceğine tarihî, siyasî, sosyal, kültürel, hukukî ve teknik değer olarak intikal etmesi gereken belgeler ve Devlet hakları ile milletlerarası hakları belgelemeye, korumaya, bunlarla ilgili işlem ve münasebetler bakımından tarihî, hukukî, idarî, askerî, iktisadî, dinî, ilmî, edebî, estetik, kültürel, biyografik, jeneolojik ve teknik herhangi bir konuyu aydınlatmaya, düzenlemeye, tespite yarayan, ayrıca ait olduğu devrin ahlâk, örf ve âdetlerini veya çeşitli sosyal özelliklerini belirten her türlü yazılı evrak, defter, resim, plân, harita, proje, mühür, damga, fotoğraf, film, plâk, ses ve görüntü bandı, baskı ve benzeri belgeleri ve malzemedir şeklinde tarif edilir.

          Yukarıdaki arşiv malzemesi tarifine baktığımız zaman arşivlerin, insanların ,kamu kurum ve kuruluşlarının, devletlerin birbiriyle ilişkileri sonucu ortaya çıkan bilgi birikimi olduğu görülmektedir. Aynı zamanda arşivler milletlerin tarihi, kültürel mirasıdır. Bu bilgiler devletin ve fertlerin haklarını ve milletlerarası münasebetleri belgeler ve korurlar. Arşiv belgeleri oluştukları dönemin sosyal yapısını gösterir. Bu sebeple tarih sosyoloji, antropoloji gibi bilim dalları için kaynak oluştururlar.

          Aynı zamanda arşiv belgeleri yeni yapılacak buluşlar için araştırma ve geliştirmenin temelini oluştururlar.

          Günümüzde arşivcilik belirli uzmanlık dallarına ayrılmıştır. Bu durum arşivcinin kimlik çatışmasına girmesine sebep olmaktadır. Arşivciliğin her dalı belli bir eğitim ve tecrübe gerektirir. Tasnif işlemleri için arşivciliğin teknik altyapısını bilmek yetmez. Acaba arşivci hangi dalda arşivcilik yapacaksa o dalda uzmanlık eğitimi de almalı mıdır? Örneğin bir hastane arşivinde çalışan kişinin sağlık terimlerini bilmesi gerekecektir. Bu nedenle arşivci çalıştığı alana göre mutlaka kendini yetiştirecek ve gerekli eğitimleri de alacaktır.

          Arşiv malzemesini tarifine baktığımızda ortaya bir de belgelerin çeşitliliği konusu gelmektedir. Bu belgeler artık sadece kağıt yığınları olmaktan çıkmış, sesli görüntülü malzeme, plan proje gibi kartografik belgeler, dijital veriler ( dijital fotoğraflar ve textler) de arşiv malzemesinin içine girmiştir. Bu yüzden ülkemizdeki arşivcilik eğitiminin bütün bu belgelerin sorunlarını çözüm yollarını kapsar şekilde yenilenmesi gerekmektedir.

          Arşiv malzemesindeki bu değişiklik sonucu arşivciler de teknolojiye uyum sağlamak zorundadırlar.

          Kısacası biz arşivcilerin artık “bilgisayar nasıl kullanılır” diye düşünmek yerine “arşivcilikte bilgisayar nasıl kullanılır”, şeklinde düşünmesi gerekmektedir.

 

 

 

 

 

 

Site Hakkında

Tarihçe

Arşivcilik

Özel Arşivler

1-Basın-Yayın Ar.

2-Ticari Arşivler

3-Ses-Görüntü Ar.

4-Hastane Arşivleri

5-Kent Arşivleri

Devlet Arşivleri

1-Osmanlı Arşivi

2-Cumhuriyet Arsivi

Arşivcilik Yayınları

Basında Çıkan Hab.

Arsivcilik Eğitim

Editör

Duyurular

Yazarlar

Linkler

Mezunlar