Kendi tarihimize baktığımızda, 600
yıllık geçmişe sahip Osmanlı Devleti ve Türkiye Cumhuriyeti
Devleti’nin tarihi boyunca oluşturduğu bilgi ve belgelerin oldukça
zengin olduğunu görmekteyiz. Hem Osmanlı Devleti hem de Türkiye
Cumhuriyeti’nin varlığından beri kurulmuş resmi daire ile özel kurum
ve kuruluşlarda oluşan bilgi ve belgelere ulaşılması ve
kullanılması, ancak bunların bilimsel yöntem ve metotlarla
arşivlenmesiyle mümkün olabilir.
İçerikleri bakımından önemli olan bu arşiv malzemelerinin tasnif
edileceği, değerlendirileceği, kullandırılacağı ve muhafaza
edileceği birimlerde yer alacak personelinde, iyi bir meslekî eğitim
alması çok önemlidir. Bu anlamda Türkiye’de bazı üniversiteler
Arşivcilik üzerine meslekî eğitim veren yüksek öğrenim programları
sunmaktadırlar. Bu üniversiteler ve eğitime başlama yılları kısaca
Ayrıca, Erzurum’da Atatürk Üniversitesi Fen-Edebiyat
Fakültesi Kütüphanecilik Bölümüne bağlı bir Arşivcilik bölümü de
kurulmuştur.
Günümüzde bilginin, bilgi dolaşımının ve bilginin işlenmesinin çok
fazla öneme sahip olması, bilgi teknolojilerinde hızlı gelişmelerin
yaşanması ve bir enformasyon devriminin içerisinde yer almamız
arşivcilik eğitiminde de yeni oluşumların yaşanmasını zorunlu
kılmıştır.
Bu gelişmelerin sonucunda 2002 yılında, Yükseköğretim Kurulu’nun
kararıyla üniversitelerdeki arşivcilik, kütüphanecilik ve
dokümantasyon-enformasyon bölümleri tek bir isim altına alınarak
“Bilgi ve Belge Yönetimi” olarak değiştirilmiş, ayrıca üç
bölümde mevcut anabilim dalları kapatılarak, anabilim dalı yerine
“bölüme öğrenci alma” uygulaması başlatılmıştır. Bununla birlikte
ÖSS'de sözel puan türünden eşit-ağırlık puan türüne
geçilmiştir.
Arşivcilik
bölümlerinde verilen dersler, temelde iki ana amaca ulaşmak üzere
seçilmişlerdir. Bu amaçlardan ilki, eski arşivlere, bilgilere ve
belgelere ulaşabilecek ve nüfuz edebilecek arşivciler
yetiştirmektir. Bu amaçla, dört senelik programın ilk iki senesinde
tarih dersleri, Osmanlı Türkçe’si dersleri ve genel meslekî
bilgileri içeren dersler verilmektedir. Bunların yanında meslekî
İngilizce dersleri de mevcuttur.
Eğitimin
diğer amacı ise, günümüzdeki bilgi dolaşımını tanıyacak ve buna uyum
sağlayacak teknolojileri de kullanmayı bilecek arşivcileri
yetiştirmektir. Bu sebeple eğitimin son iki senesinde modern arşiv
alanında eğitim verilmektedir. Eğitimde Batı literatürü göz önüne
alınarak çeşitli arşivleme sistemleri, genel bilgisayar dersleri,
veritabanı dersleri verilmektedir. Bazı bölümlerde son iki sene
klasik arşiv eğitimini devam ettirme olanağı da sağlanmaktadır.
Marmara Üniversitesi